NAVO secretaris-generaal Mark Rutte waarschuwt Europa expliciet en bij herhaling voor de kans op een oorlog. En ook de directeur-generaal Simone Smit van de Algemene Inlichtingen- en Veiligheidsdienst (AIVD) spreekt van een onvoorspelbare wereldorde. Zij stelde bij de presentatie van haar jaarverslag 2025 dat er niet eerder een dreigingsbeeld is geweest waarbij de nationale veiligheid van zoveel kanten tegelijk zo langdurig onder druk staat als nu. Volgens haar bereidt Rusland zich voor op een langdurige confrontatie met het Westen, waardoor een militair conflict tussen partijen niet langer ondenkbaar is. De verslechterde veiligheidssituatie met die directe en grootste dreiging aan de oostflank vanuit Rusland, maar ook de recente ontwikkelingen in Venezuela en mogelijk Cuba met invloed op het Caribisch deel van ons Koninkrijk en de oorlog in het Midden-Oosten, tonen aan dat er een groot belang geldt om aan de samenleving te duiden dat deze situatie directe aandacht vereist en serieus is. Daarbij gaat het niet alleen om dreigingen met traditionele wapens, maar juist ook hybride oorlogsvoering met cyberaanvallen en digitale sabotage gericht op vitale infrastructuur, desinformatie via sociale media en het instrumentaliseren van migratiestromen aan de grenzen. Weerbaarheid, autonomie, soevereiniteit en onze strategische afhankelijkheden zijn de onderwerpen die daarmee expliciet samenhangen. Ze zijn anno 2026 urgenter dan ooit, en zelfs een strategische noodzaak om in te investeren voor het behoud van onze democratische controle, onze nationale veiligheid, onze economische concurrentiepositie en het waarborgen van onze eigen (EU) datastandaarden en wetgeving. Het vraagt om handelingsperspectief om samen te beschermen wat ons dierbaar is. Reden voor GOV Magazine om te duiden wat ICT als enabler daaraan kan bijdragen en we hebben daartoe een aantal representanten van het ministerie van Defensie geïnterviewd, waaronder staatssecretaris Derk Boswijk, CIO Jeroen van der Vlugt, directeur Joint Informatievoorziening Commando Michiel Borgers en vele anderen.

Dit kabinet heeft voor het eerst de coördinerende rollen op digitale economie, overheid en samenleving bij één bewindspersoon, Willemijn Aerdts, belegd. En omdat veiligheid niet alleen een taak van het ministerie van Defensie is, hebben we haar, de staatssecretaris van Economische Zaken voor Digitale Economie en Soevereiniteit, en de CIO Rijk bij het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, Art de Blaauw, ook om hun visie hierop gevraagd. De hele samenleving moet immers weerbaarder worden.

Ik wens u véél leesplezier en inspiratie toe!

Met vriendelijke groet,
Willem Beelen
Hoofdredacteur GOV Magazine